خانه » افزودنی های آب مرغداری

افزودنی های آب مرغداری

  • پرورش طیور از 75 سال گذشته تا به امروز از حالت سنتی به صنعتی بزرگ در اکثر کشور های دنیا تبدیل شده است، طوریکه امروزه فرآورده های طیور یکی از اقلام غذایی عمده مردم دنیا و تأمین کننده بخش مهمی از پروتئین میباشند.
  • همراه با رشد کمی صنعت طیور، رشد کیفی و افزایش راندمان های تولید نیز به صورت قابل توجهی افزایش و بهبود یافته اند.
  • انتخاب ژنتیکی، بهبود در مدیریت و بهداشت، پیشرفت علم تغذیه و استفاده از افزودنی های متنوع و با اثرات مختلف از علل اصلی افزایش راندمان تولید و افزایش عملکرد در طیور بوده اند.
  • تغذیه و مدیریت آن از نظر کیفی و کمی بخش مهمی از این صنعت را شامل می گردد.
  • اعمال روش های علمی در تغذیه طیور و استفاده از روش های جدید در تولید مواد اولیه و خوراک مورد نیاز طیور سبب افزایش هرچه بیشتر بازدهی و کاهش هزینه های تولید شده است.
  • امروزه در جوامع انسانی علاوه بر سعی در تولید غذایی کافی برای انسان از گیاهان، میکروارگانیزمها، حیوانات فارمی و از جمله طیور، غذای تولید شده از نظر کیفیت، سالم بودن و قیمت باید مورد توجه قرار گرفته و بعلاوه، تولید با کمترین آسیب به محیط زیست صورت پذیرد.
  • افزایش آگاهی در میان جوامع انسانی از نوع و روش های تولید غذا، نگرانی از تغییر اکو سیستم و شناخت بیشتر از بیماری های قابل انتقال از فرآورده های غذایی و از جمله طیور به انسان، سبب وضع و به اجرا گذاشتن قوانین متعددی در اکثر کشورها شده است.
  • با توجه به رشد جمعیت انسانی که تا 25 سال آینده به حدود 9 میلیارد نفر رسیده و احتمالاً از سال 2075 متوقف خواهد شد، نیاز به رشد سالیانه 2 درصد در صنعت طیور برای تأمین نیاز های غذایی انسان، خواهد بود.
  • طبق آنچه که برآورده شده است هم اکنون رشد صنعت طیور در دنیا حدود 2 درصد و در کشور های در حال رشد 2/5 تا 3 درصد می باشند.
  • از طرف دیگر بر خلاف تصور سالهای گذشته، اینکه امروزبتوان با استفاده از هر روش و هر وسیله ای به تولید بیشتر در صنعت طیور دست یافت امری مردود بوده و سالم بودن آنچه که برای تغذیه انسانی مورد استفاده قرار می گیرد به اضافه حداقل آسیب رسانی به محیط زیست جزواولویت های اصلی تولید قرار گرفته اند.
  • به منظور دست یابی به هدف تولید غذای سالم برای انسان، از سال های دور قوانین و مقررات زیادی بویژه در کشورهای رشد یافته وضع، و این قوانین دایماً در حال بازنگری و تغییر می باشند.
  • شکی نیست که با رشد، وضع قوانینی که بتوانند با شرایط موجود سازگاری داشته و ضمناً سالمترین غذا را برای افراد خود تأمین کند باید از اولویت های قانون گذاران این کشورها باشد.
  • در رابطه با وضع قوانین مورد اشاره، قوانین استفاده از آنتی بیوتیک ها، محرک های رشد آنتی بیوتیکی (AGPs) و تعدادی از ترکیبات شیمیایی از اهمیت ویژه ای برخوردار بوده اند.
  • به عنوان مثال بعد از 50 سال استفاده مداوم از محرک های رشد آنتی بیوتیکی، استفاده از این مواد در صنعت طیور، بطور کامل از سال 1986 در سوئد، 1999 در سوئیس و از سال 2005 به بعد در اتحادیه اروپا منع گردید و قانون منع استفاده از coccidiostats و histomonostats از سال 2012 باجراء در خواهد آمد.

در کشورهایی مثل آمریکا که منع استفاده از این ترکیبات در حال حاضر به اجراء در نیامده است بعلت فشار افکار عمومی، بر خلاف گذشته سعی می شود:

  • مصرف AGPs را کاهش دهند طوریکه هم اکنون استفاده از این محرک های رشد در بیش از 40 درصد مرغداری ها متوقف شده است.
  • از مناسب ترین نوع استفاده کنند.
  • از مصرف در جیره ای پایانی خوداری کنند.

استفاده از افزودنی های خوراک در صنعت طیور

  • افزودنی های خوراک در صنعت طیور بسیار متنوع و هر کدام با هدف خاصی مودرد استفاده قرار می گیرند.
    تاکنون بیش از 150 نوع افزودنی شناخته شده و به روش های مختلف طبقه بندی شده اند.
  • به عنوان مثال در آخرین طبقه بندی اتحادیه اروپا تمام افزودنی ها در 4 طبقه قرار می گیرند که شامل تمام افزودنی های با و یا بدون ارزش غذایی می باشند.
  • از میان قوانین وضع شده برای تولید غذای سالم از گله سالم، قوانین مربوط به استفاده از ترکیبات شیمیایی، آنتی بیوتیک ها و محرک های رشد آنتی بیوتیکی از جایگاه ویژه ای برخوردار بوده اند و لذا صنعت طیور بعد از 50 سال استفاده از اینگونه ترکیبات بایستی از ترکیباتی استفاده کند که بتوانند جایگزین ترکیبات منع شده قبلی گردند.
  • با منع استفاده از آنتی بیوتیک ها و سایر ترکیبات شیمیایی، از حدود دو دهه گذشته، تحقیقات بسیار گسترده ای صورت گرفته است تا بتوان خلاء بوجود آمده از منع استفاده از ترکیبات قبلی را پر کرد.
  • در این رابطه تعدادی ترکیبات جدید و اکثراً با منشاء گیاهی تولید و دسترس صنعت طیور قرار گرفته اند که بطور کلی بنام newlyemergingfeedadditives یا افزودنی های خوراکی نوپدید نام گذاری شده اند.
  • این ترکیبات هم اکنون به صورت گسترده ای در صنعت طیور دنیا و به ویژه در کشورهایی که منع کامل استفاده از ترکیبات قبلی به اجراء در آمده است مورد استفاده قرار می گیرند.
  • در اینجا لازم است اشاره شود که با توجه به موقعیت به وجود آمده از نظر نیاز به مصرف افزودنی های نوپدید از یک طرف و وجود تنوع در آنها از طرف دیگر، تعدادی از تولید کنندگان با اطلاع رسانی نادرست و با استفاده از عدم آگاهی کامل تعدادی از مصرف کنندگان، تبلیغات گسترده ای را برای فروش محصولات خود انجام می دهند.
  • مسلماً عدم آگاهی کامل از اثرات و اهداف مصرف اینگونه افزودنی ها می تواند علاوه بر اینکه نتیجه ای مثبت در دست یابی به اهداف مورد نظر را بدنبال نداشته باشد، حداقل ضرر و زیان ناشی از انتخاب نادرست و مصرف نابجای این ترکیبات افزایش هزینه تولید خواهد شد.

علل عمده تولید و نیاز به مصرف افزودنی های نوپدید

  • منع مصرف و یا اجبار در کاهش مصرف ترکیبات شیمیایی، آنتی بیوتیک ها، محرک های رشد آنتی بیوتیکی، کوکسیدیواستات ها، در آینده،
  • جلوگیری از بروز عوارض گوارشی و متابولیکی ناشی از افزایش رشد و عملکرد در نژادهای امروزی.
  • تولید گله های سالم تر و عاری از بیماری ها.
  • تولید غذای سالم تر برای انسان.
  • جلوگیری و یا کاهش تغییرات زیست محیطی.

انواع افزودنی های نوپدید

مهمترین انواع افزودنی های نوپدید که به ویژه بعد از به اجراء در آمدن قوانین منع استفاده از ترکیبات آنتی بیوتیکی و شیمیایی، تولید و در دسترس صنعت طیور قرار گرفته اند عبارتند از:

  • خنثی کننده های مایکو توکسین ها یا Mycotoxin absorbing substances Mycotoxin decomposing enzymes
  • پروبیوتیک ها پری بیوتیک ها Probiotic (Direct-fed microdials) and Prediotics
  • سین بیوتیک ها (مجموعه پروبیوتیک + پری بیوتیک) Synbiotic (Prodiotic+Prebiotic)
  •  اسید های آلی Organic asids/feed acidifers
  • آنزیم ها  Enzymes
  • ترکیبات فایتوژنتیک و محرک های رشد طبیعی، اسید های ضروری، ترکیبات معطر گیاهی، فیتوبیوتیکها
    Phytogenic feed additives,NGPs,essential oils,herbs,spices,phytobiotics.

و بالاخره ترکیباتی که احتمالاً در آینده تولید و مورد استفاده قرار خواهند گرفت از جمله:

  • باکتریوسین ها Bacteriocins
  • باکتریوفاژها  Bacteriophages

پمپ میکسترون ایتالیا Mixtron تزریق نسبی جریانی دوزینگ

پمپ میکسترون ایتالیا Mixtron تزریق نسبی جریانی دوزینگ

افزودنی بیوسل

  • بیوسل پروبیوتیک محلول در آب حاوی بتائین طبیعی است که به منظور حفاظت از جوجه های گوشتی
  • و با تمرکز بر روی اولین و حساس ترین مرحله پرورش به کار می رود.
  • روزهای ابتدایی پرورش جوجه های گوشتی،
  • زمانی است که فلور میکروبی مجرای گوارشی در حال شکل گیری می باشد.
  • بنابراین با استفاده از بیوسل که حاوی مواد با منشا طبیعی است می توان به توسعه سریع فلور میکروبی روده دست یافت.

کاربرد افزودنی بیوسل

  • طی سه روز اول دوره پرورش جوجه ها به صورت دوره ای در طیور گوشتی، تخمگذار و مادر
  • جهت بازسازی سریع فلور روده در مواقع ضروری (پس از آنتی بیوتیک درمانی و…)

آنتی بیوتیک

  • آنتی بیوتیک موادی است که از کشت بعضی قارچ ها و کپک ها و برخی میکروب ها بدست می آید
  • نخستین موادی که بعنوان افزودنی مرغداری مورد توجه دامپروران تجربی قرار گرفت، آنتی بیوتیک ها و مواد ضد باکتری بودند.
  • از سال 1919 میلادی، آنتی بیوتیک در مرغداری استفاده شد.
  • با وجود گذشت یک قرن از آغاز مصرف آنتی بیوتیک ها، هنوز در مورد چگونگی اثر آنتی بیوتیک و تأثیر آنها بر تغذیه و رشد جوجه ها بین محققین تغدیه بحث و اختلاف نظر وجود دارد
  • اما مضرات ناشی از مصرف بی رویه برخی مکمل های غذایی، هورمون و داروها از جمله آنتی بیوتیک ها بر کسی پوشیده نیست

آنتی بیوتیک و مرغ ارگانیک

  • در همین راستا موضوع تولید گوشت و تخم مرغ ارگانیک و سالم، مد نظر قرار گرفته است
  • هدف اصلی نشریه حاضر بررسی دلایل گرایش به سمت مصرف بی رویه آنتی بیوتیک ها در واحدهای مرغداری و پیامدهای نامطلوب ناشی از آن و همچنین ارائه برخی توصیه هایی بهداشتی به تولید کنندگان و مصرف کنندگان گوشت مرغ می باشد.

گرایش به مصرف بی رویه آنتی بیوتیک ها

در سالیان نه چندان دور، بسیاری از جوامع روستائی و عشایری مرغهای بومی را به روش سنتی و در منازل و مزارع خود برای مصرف خانواده پرورش می دادند. اما با افزایش روزافزون جمعیت و توسعه زندگی شهری و صنعتی، امکان استفاده از روش های سنتی برای تأمین نیاز مصرف کنندگان وجود ندارد. امروزه نمی توان منتظر ماند تا یک مرغ روال طبیعی و طولانی خود را برای رشد مناسب طی کند. در این میان، مرغداری های صنعتی، دوره تبدیل جوجه یک روزه به مرغ با وزن مناسب کشتار را کوتاه کرده اند. امروزه به کمک دارو، هورمون و مکملهای غذایی برای تبدیل یک جوجه یک روزه به یک مرغ آماده طبخ، بین ۵ تا ۹۰ روز بیشتر زمان لازم نیست.

متخصصان دلسوز و علاقمند به سلامت عمومی جامعه، همواره به مصرف بی رویه آنتی بیوتیک ها در واحدهای پرورش دام و طیور و مساله باقی ماندن اثر دارویی در غذاهایی که منشأ دامی دارند هشدار می دهند؛ اما در مقابل، برخی از متخصصان دامپروری، فوایدی برای مصرف آنتی بیوتیک ها بر می شمارند و مصرف آن ها را اجتناب ناپذیر میدانند. آنتی بیوتیک ها در صنعت مرغداری با اهداف مختلفی تجویز و مصرف می گردند

علل استفاده از آنتی بیوتیک در مرغداری

  • به عنوان تسریع کننده رشد
  • برای درمان بیماریها
  • برای کاهش تلفات
  • برای افزایش تولید گوشت
  • برای افزایش قابلیت دسترسی یا جذب بعضی مواد
  • از بین بردن سم تولید شده توسط میکروبهای مضر روده

شیوه عمل آنتی بیوتیک ها گسترده است. به طور کلی به نظر میرسد استفاده از آنتی بیوتیک ها بر اثر عمل انتخابی بر روی باکتری  های روده باشد؛ بدین ترتیب که از رشد میکروب های بیمای زا جلوگیری میکنند و آنها را از بین می برند و سبب تحریک و رشد بعضی میکروب های مفید روده می گردند.

امروزه مصرف آنتی بیوتیک ها در مرغداری های صنعتی افزایش یافته است زیرا در مرغداری های صنعتی به دلیل آنکه تعداد زیادی طیور در کنار هم نگهداری می شوند احتمال ابتلای آنها به بیماری ها و شیوع بیماری های واگیر بشدت زیاد و در صورت ابتلا و همهگیری، درمان قطعی بسیار مشکل است و لذا تلفات زیاد و خسارتهای اقتصادی سنگینی را متوجه مرغدار می کند و به علاوه اینکه به اقتصاد کشور نیز ضربه خواهد زد.

الگوی مصرف آنتی بیوتیک در مرغداری ها

الگوی مصرف آنتی بیوتیک در مرغداری ها | آنتی بیوتیک ها در پرورش دام و طیور با اهداف دیگری غیر از درمان بیماریها نیز استفاده می شوند. بخش زیادی از آنتی بیوتیک های تجویز شده توسط دامپزشکان با هدف تسریع رشد دام و طیور صورت می گیرد تا برای درمان آنها. متخصصان اخیر بر این باورند که کاربرد این داروها به دلیل از بین بردن باکتری های مضر دستگاه گوارش دام و طیور، زمینه هضم و جذب بیشتر غذا توسط آنان را فراهم می کنند. علاوه بر این، استفاده از آنتی بیوتیک ها سبب بهره برداری بیشتر از غذای مصرفی و افزایش میزان اضافه وزن روزانه دام های پرواری، تولید شیر و یا تخم مرغ می شوند؛ که این موضوع از افزایش قیمت جلوگیری کرده و در نتیجه هم تولیدکننده و هم مصرف کننده راضی خواهند بود.

آنتی بیوتیک ها باعث کاهش مصرف غذا

الگوی مصرف آنتی بیوتیک در مرغداری ها | همچنین استفاده از آنتی بیوتیک ها به علت افزایش کارآیی غذایی، باعث کاهش مصرف غذا می شود و در نتیجه زمین های کشاورزی کمتری زیر کشت علوفه میرود. دستگاه گوارش دامی که به همراه غذا آنتی بیوتیک دریافت میکند چون موادغذایی بیشتری جذب می کند مواد جذب نشده و دفعی کمتری وارد محیط زیست میسازد. با مصرف این داروها دام و طیور بیمار درمان یافته و از انتقال و گسترش بیماری به انسان ممانعت می شود.

طرفداران مصرف آنتی بیوتیک بر این باورند که آنتی بیوتیک هایی که با غلظت پایین و به عنوان محرک رشد همراه با غذا به کار می روند عمدتاً در مجرا و یا در سطح روده ظهور یافته و منجر به افزایش رشد و بهبود ضریب تبدیل غذایی می گردند. به اعتقاد آنها مصرف برخی آنتی بیوتیک ها موجب میشود تا در برخی اجزاء غذایی مانند ویتامین ها و برخی مواد معدنی صرفه جویی صورت گیرد. همچنین در مواقع بروز استرس ناشی از واکسیناسیون و تغییر جیره غذایی مرغ، برخی آنتی بیوتیک ها نظیر آواپارسین، باسی تراسین، بیرجنتامایسین، اولاکینوو کس، لینکومایسین، فلاوامایسین مصرف میشود. موقع مصرف این نوع آنتی بیوتیک ها باید به مقدار و زمان مصرف آنها توجه داشت.

دوزینگ پمپ دوزاترون فرانس
پمپ میکسترون ایتالیا Mixtron تزریق نسبی جریانی دوزینگ

اسیدیفایر آب اسید پلاس

برای هضم و جذب بهتر، رشد مطلوب تر و pH مناسب دستگاه گوارش

مکانیسم اثر:

حضور مخلوطی از اسانس های گیاهان دارویی به همراه اسید آلی موجب افزایش نفوذ یون هیدروژن به درون دیواره میکروارگانیسم خواهد شد. لذا سرعت تخریب دیواره سلولی بیشتر شده و در نتیجه باکتری های بیماری زا از بین می روند.

عصاره های گیاهی اثرات ضد التهابی مخاط روده، ضد اسهال، تقویت کننده سیستم ایمنی، کمک به دفع سموم، اثرات ضد قارچی، ضد استرس، اشتها آور، ضد عفونی کننده و ضد باکتریایی دارند.

با افزودن اسید پلاس به آب آشامیدنی، pH آن کاهش یافته و پس از مصرف سیستم گوارشی طیور بهبود می یابد. با کاهش pH دستگاه گوارش، باکتری های مفید عملکرد بهتری نسبت به باکتری های بیماری زا خواهند داشت. از طرف دیگر اسانس های گیاهی موجب بهبود هضم و جذب، رشد و راندمان غذایی طیور خواهد شد. این اثر در بهبود فرم بدنی و کیفیت کود دیده می شود.

نبود بهداشت مناسب در آب آشامیدنی موجب ایجاد بیوفیلم در تجهیزات آبخوری و در نتیجه گرفتگی لوله ها و حضور میکروارگانیسم های مخرب در آب آشامیدنی پرندگان خواهد شد. با استفاده از اسید پلاس می توان از این آسیب جلوگیری نمود.

اسید پلاس می تواند در موارد زیر کاربرد داشته باشد:

  • جلوگیری از رشد و نمو باکتری های ایجاد کننده بیوفیلم در اثر کاهش pH آب
  • کاهش pH دستگاه گوارش، کنترل آنتریت های میکروبی، بهبود متابولیسم پروتئین ها و در نتیجه کنترل مشکلات کلیوی
  • در موارد بروز تنش مانند گرما و بیماری که برهم زننده ی فلور طبیعی روده است
  • افزایش وزن بهتر، هضم، جذب، بهبود فرم بدنی و راندمان غذایی خوراک
  • بهبود تولید مرغان تخمگذار و مادر گوشتی
  • ایجاد مقاومت در برابر بیماری ها
  • کاهش گاز آمونیاک سالن
  • کاهش تخم مرغ های کثیف

تحقیق صورت گرفته در مورد استفاده اسید پلاس در واحد پرورش تجاری جوجه گوشتی در Western cape آفریقای جنوبی (Pretorius et al., 2009)

درصد اختلاف گروه شاهد گروه مصرف کننده اسید پلاس
360.000 *40.000 تعداد
5.7% + 1700 1797 وزن نهایی بر حسب گرم
5.82%- 10.3% 4.58% تلفات بر حسب درصد

با توجه به نتایج فوق وزن نهایی حدود 6% افزایش یافته و تلفات نیز 6% کاهش یافته است.

گونه و مقدار مصرف:

  • طیور گوشتی: 2 بار در هفته به مدت 12 ساعت. 1 لیتر در هر هزار لیتر آب آشامیدنی
  • مرغان مادر و تخمگذار: 1 بار در هفته به مدت 12 ساعت. 1 لیتر در هر هزار لیتر آب آشامیدنی

مراحل مصرف اسیدیفایر

  • یک لیتر از اسید پلاس را در 1000 لیتر آب آشامیدنی رقیق کرده 2 بار در هفته هر بار بمدت 12 ساعت بصورت متوالی در آب آشامیدنی  مصرف گردد ( PH آب آشامیدنی باید افت کرده و به حدود 4.5 برسد).
  • البته با توجه به کیفیت های متفاوت آب مصرفی توصیه می شود جهت تعیین میزان دقیق تر اسید پلاس مورد نیاز برای آب آشامیدنی فارم ابتدا 1 لیتر از آب آشامیدنی مورد نیاز را در ظرفی ریخته سپس تا رسیدن PH محلول به PH مناسب (4.5) اسید پلاس را قطره قطره به آن اضافه نمایید.
  • سپس میزان مصرف در 1000 لیتر را به تناسب به دست آورید.

اسید های آلی

  • محیط اسیدی روده بطور طبیعی سدی برای تکثیر عوامل بیماری زا و بروز عفونت در میزبان میباشد و به عنوان مثال در pH کمتر از E.coli قادر به رشد و تکثیر نخواهد بود.
  • با استفاده از اسید های آلی به عنوان افزودنی خوراک و تغییر pH دستگاه گوارش و در شرایطی که نیاز به کاهش pH آن باشد میتوان از رشد عوامل بیماریزا جلوگیری کرد. اسید فورمیک‌‌، استیک، پروپیونیک، لاکتیک، بوتیریک، فوماریک، مالیک، سیتریک و بنزوئیک از متداول ترین اسیدهای مورد استفاده به همین منظور می باشند.
  • در اینجا لازم است اشاره شود استفاده از اسیدهای آلی بر خلاف تعدادی از ترکیبات که تاریخ استفاده از آنها به بیش از دو دهه نمی رسد از سالهای دور مورد استفاده قرار گرفته اند. معهذا با منع مصرف محرک های رشد آنتی بیوتیکی، استفاده از آنها امروزه اهمیت بیشتری یافته است.

استفاده از اسید های آلی به علاوه می تواند

  • به طور مستقیم اثر باکتریسیدی داشته باشد .
  • افزایش قابلیت هضم خوراک ، افزایش ترشح آنزیم های پانکراس و افزایش جذب مواد معدنی را سبب گردد.
  • جایگزین محرکهای رشد آنتی بیوتیکی گردد.
  • تعدادی از اسیدهای آلی و بویژه بوتیریک می توانند بعنوان منبع انرژی توسط آنتروسیت ها مورد استفاده قرار گیرند.
  • باید اضافه کرد که اگرچه مورد استفاده اسید های آلی در حیوانات تک معده ای می باشد ولی در حال حاضر استفاده از آنها در صنعت طیور بصورت گسترده صورت نمی گیرد.

پمپ میکسترون ایتالیا Mixtron تزریق نسبی جریانی دوزینگ

پمپ میکسترون ایتالیا Mixtron تزریق نسبی جریانی دوزینگ

خنثی کننده های مایکوتوکسین ها

  • این ترکیبات با چند روش متفاوت از یکدیگر می توانند سبب جلوگیری از جذب مایکوتوکسین های این خوراک از دستگاه گوارش گردند.
  • مایکوتوکسین ها ترکیبات شیمیایی متنوعی هستند که توسط قارچ ها تولید و توانایی ایجاد عوارض متعددی را در طیور دارند.
  • در مورد اینکه آیا تاکنون توانسته ایم عوارض ناشی از مایکوتوکسین ها در حیوانات و یا مقادیر زیان بار آنها را بدرستی تشخیص دهیم باید گفت که جواب منفی است و بویژه آنکه یافته های علمی می توانند تحت تأثیر قوانین و مقررات و یا حتی منافع اقتصادی نادیده گرفته شوند.
  • عوارض ناشی از مایکوتوکسین ها در طیور می تواند به صورت حاد، مزمن، کاهش عملکرد، افزایش تلفات و یا عوارض سرطانی در انسان و حیوانات نمایان گردد.
  • تشخیص عوارض ناشی از مایکوتوکسیکوز در طیور بعلت احتمال تولید همزمان بیش از یک نوع مایکوتوکسین توسط یک نوع قارچ، وجود سینرژیسم در بین مایکوتوکسین ها و وجود مایکوتوکسین های masked یا پوشیده که با روش های معمولی آزمایشگاهی قابل تشخیص نیستند امری مشکل می باشد که متأسفانه کمتر مورد توجه کارشناسان و کلینسین ها قرار گرفته و تشخیص مایکوتوکسیکوز را با استفاده از روش های ساده و یا کالبد گشایی قطعیت مش دهند.

اثرات سوء مایکوتوکسین در طیور:

  • کاهش مصرف دان، رشد، عملکرد و افزایش تلفات.
  • کاهش هضم و جذب.
  • اثرات سوء در تولید.
  • کاهش کیفیت پوسته تخم مرغ.
  • کاهش باروری و نطفه داری.
  • کاهش کیفیت لاشه.
  • جذب در تخم مرغ و سایر اندام هاو احتمال ایجاد عوارض سوء ناشی از مصرف فرآورده های آلوده در انسان.

پروبیوتیک و پری بیوتیک ها

  • پروبیوتیک ها از مهم ترین افزودنی های خوراکی نوپدید بوده اند که به صورت قابل توجهی توانسته اند خلاء استفاده از AGPs را پر کنند.
  • پروبیوتیک ها را که در فارسی می توان «برای زیست» یا «زیست یار» نامید عبارت از بافت های زنده میکروبی غیره بیماری زا هستند که به خوراک و در مواردی به آب آشامیدنی اضافه می شوند.
  • در شرایط عادی حدود 400 تا 500 نوع میکروارگانیزم هم زیست در دستگاه گوارش وجود دارد.
  • دستگاه گوارش باید دارای حداقل 85 درصد باکتری های غیربیماری زا و به عبارتی دوستانه یا Friendly داشته باشد تا بتواند مانع از رشد و تکثیر باکتری های بیماری زا گردد.
  • سالمونلا، کمپیلو باکترو لیستریا از عوامل بیماریزایی هستند که خسارت ناشی از عفونت آنها در انسان که در نتیجه مصرف فرآورده های طیور آلوده ایجاد می گردد بسیار زیاد و در سال 1997 در آمریکا سبب 1500 مورد مرگ و 5 میلیون بیماری گردیده است.
  • درمان عوارض روده ای با استفاده از پروبیوتیک ها امروزه امری ثابت شده می باشد که علت آن احتمالاً ناشی از رقابت با عوامل بیماری زای روده، ترشح ترکیبات ضد باکتریایی  و تغییر و بهبود سیستم ایمنی بافت روده می باشد. اثرات مثبت استفاده از پروبیوتیک ها در درمان عوارض ویروس نیز اخیراً گزارش شده است.
  • بطور خلاصه می توان گفت که از میان افزودنی های خوراکی نو پدید، پروبیوتیک ها با دارا بودن قابلیت پیشگیری و درمان جزو مفید ترین ترکیبات برای پرورش گله های سالم تر می باشند.
  • پری بیوتیک ها بیشتر از کربوهیدرات تشکیل شده اند.
  • آنزیم های دستگاه گوارش اگرچه قادر به تجزیه پروبیوتیک ها نیستند ولی باکتری های دستگاه گوارش میتوانند آنها را به عنوان منبع انرژی مورد استفاده قرار دهند.
  • مانان اولیگوساکاریدها (MOS) و فروکتواولیگوساکارید ها (FOS) از پری بیوتیک هایی هستند که بیشتر مورد مطالعه قرار گرفته اند.
  • بر خلاف آثار مثبت ثابت شده ی ناشی از استفاده از پروبیوتیک ها در طیور، برای استفاده از پری بیوتیک ها در طیور نیاز به تحقیقات بیشتری در مقایسه با مصرف هر کدام به تنهایی داشته باشد.

آنزیم ها

  • آنزیم ها پلیمرهای پروتئینی هستند که اگرچه مصرف آنها در صنایع غذایی از زمانهای دور رواج داشته است ولی شروع مصرف گسترده آنها در صنعت طیور به حدود دو دهه گذشته می رسد.
  • انواع متنوعی از آنزیم ها می توانند با اهداف ویژه و با توجه به نوع و ترکیب خوراک طیور مورد استفاده قرار گیرند.
  • پروتئاز آنزیمی است که سبب بهبود هضم پروتئین، گلوکونازوزایلناز سبب بهبود هضم تعدادی از کربوهیدرات ها و فیتاز سبب آزاد شدن فسفر گیاهی و در دسترس قرار دادن آن برای جذب می گردد.
  • استفاده از آنزیم فیتاز در سالهای اخیر کمک مؤثری کاهش آلودگی محیط زیست کرده است. در جیره های تنظیم شده از نظر مقادیر فسفر و با استفاده از آنزیم فیتاز، میتوان بین 40 تا 60 درصد از آلودگی ناشی از فسفر را کاهش داد.
  • ترکیبات فایتوژنیک، محرکهای رشد طبیعی NGPs، اسید های ضروری، ترکیبات معطر گیاهی، فیتوبیوتیک ها
  • تمام ترکیبات نام برده دارای منشاء گیاهی بوده و سعی میشود که به نوعی آنها را به عنوان جایگزین محرکهای رشد آنتی بیوتیکی و یا برای اهداف دیگر در طیور مورد استفاده قرار داد.
  • استفاده از ترکیبات با منشاء گیاهی از زمانها ی دور در طب انسانی رواج داشته و بقراط آنها را به عنوان پدر داروها نامیده است.
  • مورد مصرف این ترکیبات از جمله اسید های ضروری و ترکیبات معطر گیاهی و آرایشی و معطر سازی غذا می باشد.
  • از خواص تعدادی از این ترکیبات میتوان به اثرات آنتی اکسیدان ، ضد میکروبی و ضد انگلی آنها اشاره کرد.
  • در حال حاضر تعدادی از این دسته از ترکیبات بصورت تجاری تولید و سعی در تشویق به مصرف آنها در صنعت طیور می گردد، ولی باید گفت که از نظر علمی تاکنون اثرات مثبت استفاده از آنها در طیور ثابت نشده و توجیه تولید کنندگان به استفاده از این تولیدات صرفاً بر اساس شواهد و مشاهدات بدست آمده از تجربیات مصرف آنها در طب انسانی می باشد.

آزمایش آب مرغداری

آزمایش آب مرغداری شامل پارامتر های میکروبی و شیمیایی آب است. چراکه آب، مهم ترین ماده غذایی برای مرغ‌ها است. با این که ضرورت فراهم بودن آب کافی، و در دسترس بودن آسان آن برای مرغها به خوبی دانسته شده است.

اما به تاثیر کیفیت آب در عملکرد مرغ‌ها، در بسیاری از مرغداری ها اهمیت به سزایی داده نمی شود. فراهم کردن آب پاکیزه و سالم، برای این که مرغ‌های گوشتی بهترین عملکرد را داشته باشند، بسیار اهمیت دارد.

با افزایش حساسیت جامعه درباره استفاده نکردن از آنتی بیوتیک‌ها در خوراک مرغ‌ها، کیفیت آب نوشیدنی مرغ‌ها نقش مهم‌تری در مرغداری‌ها یافته است.

در عملکرد مرغ‌های گوشتی، عوامل گوناگونی مانند وسایل، مدیریت، شرایط محیط سالن‌ها و نوع سالن‌‌ها موثر هستند.

اما کیفیت آب که از همه اینها مهم‌تر است، کمتر مورد توجه قرار گرفته است. باکتری ها، قارچ ها، کپک ها، مواد معدنی، و افزودنی ها، روی منبع آب، درون لوله های آبرسانی و آبخوری ها اثر می گذارند و کارهای مدیریتی را که انجام آنها برای تضمین کیفیت آزمایش آب مرغداری ها و بهترین عملکرد مرغ‌ها ضروری است پیچیده تر می‌سازند. هر چند که وجود ۱۰۰۰ باکتری در یک میلی لیتر آب نوشیدنی مرغ‌ها پذیرفته شده ای است، اما در آب ناپاکیزه برخی از مرغداری‌ها تا یک میلیون باکتری در هر میلی‌لیتر آب نوشیدنی مرغ‌ها نیز دیده شده است.

ایده آل این است که در آب نوشیدنی، هیچ باکتری نباشد. وجود باکتری‌ها، اغلب نشانه آلودگی آب با مواد ارگانیک است.

وجود باکتری‌های کلیفروم به ویژه در ارتباط با آلودگی آب با مدفوع مرغ‌ها است. که همراه با آب آلوده وارد منبع آب زیرزمینی و یا آب‌هایی که روی زمین جاری هستند می‌شوند. 

کیفیت آب، روی مقدار آبی که مرغ‌های گوشتی می‌نوشند اثر منفی میگذارد.  پی هاش ، سختی آب، و کل مواد حل نشده آب (TDS) همگی روی روند نوشیدن آب مرغها تأثیر می‌گذارند. 

نتایج آزمایش آب مرغداری

آب با pH برابر با ۷ خنثی است. اما pHبالاتر از ۷نشانه قلیایی بودن، و pHپایینتر از ۷نشانه اسیدی بودن آب است.

آب با pH پایین، خوشمزه نیست. در حالی که آب با pHبالا می تواند سیستم آبرسانی را مسدود کند. زیرا سطح مواد معدنی آن، به ویژه سطح کلسیم و منگنز آن بیش از اندازه است. 

آبی که pHآن بیرون از حداکثر قابل قبول، در pHبالا، یا pH پایین باشد، می‌تواند اثر منفی روی عملکرد مرغ ‌ها بگذارد. 

سطح سختی آب معمولا برای مرغ‌ها زیان‌بار نیست، اما با انباشته شدن پس مانده‌ها در آب، میزان رسوب آن در سیستم آب‌رسانی در ارتباط است.

منبع رسوبات در آب، کلسیم و منیزیم هستند. هنگامی که pHآب بالاتر از ۷است و یکی از این دو مواد معدنی در آب حضور دارند. (بیش از ۶۰ واحد در میلیون) احتمال ایجاد رسوب سخت در سیستم آب‌رسانی سالن ها پیش می‌آید ومی‌باید این رسوب‌ها را با یک ماده پاک کننده اسیدی که برای زدودن رسوبات نیپل های آبخوری‌ها تولید شده است از میان برد.

روند نوشیدن روزانه آب یک نشانگر مهم در عملکرد گله است. بسیاری وقت ها مرغداران می پرسند که « اگر مصرف روزانه آب گله یکسان بماند و افزون نشود آیا من باید نگران شوم؟».

برای پاسخ دادن به این پرسش، مصرف روزانه آب ۱۲گله گوشتی در یک مرغداری تجزیه و تحلیل شد.

رای اینکه مصرف واقعی آب به دست آید مرغ‌های تلف شده هر روز از گله جمع‌آوری می‌شدند و مصرف هر گله با توجه به تعداد مرغ‌های زنده هر روز اندازه‌گیری می‌شد.

 روی هم رفته، مقدار مصرف روزانه آب، همواره افزایش می یافت، اما روزهایی هم بود که مصرف آب یا به اندازه پیشبود، و یا از روز پیش کمتر نیز می‌شد.

بنابراین، مرغداران نمی باید بیش از اندازه نگران این موضوع آزمایش آب مرغداری باشند زیرا گاهی مصرف آب اندکی از روزهای دیگر کمتر می شود.

اما اگر کاهش مصرف آب بیش از یک روز ادامه یابد، می باید.دنبال علت آن بگردید. روند مصرف آب از روز جوجه ریزی تا پایان دوره، می باید آرام آرام افزایش یابد و گاه شاید اندکی کاهش یابد یا بدون افزایش بماند.

بالا بودن سطح کل مواد حل نشده در آب، بزرگ‌ترین آسیب ها را به تولید مرغداری می زند. نمک‌های کلسیم، سدیم و منیزیم از مواد اصلی هستند که در آب می‌مانند.

راهنمای پیشنهاد شده از سوی انجمن پژوهش ملی آمریکا است و نشان دهنده سطح مناسب تراکم مواد در مرغداری‌ها است. گذشته از این مواد، آب بسیاری از چاه‌ها سطح بالایی از آهن دارد که می تواند رشد برخی از باکتری‌ها را سرعت ببخشد.
آهن محلول در آب که سبب گرفتگی فیلترها و لوله‌های آب‌رسانی می‌شود و با باکتری آهن متفاوت است، نباید آن‌ها را با هم اشتباه کرد.
باکتری آهن بیماری ایجاد نمی‌کند اما می‌تواند دردسر بزرگی برای مرغداری باشد زیرا یک لایه نازک قرمز، قهوه ای در درون لوله‌ها پدید می
 آورد که روی کار لوله‌ها اثر می‌گذارد و آبخوری‌ها را بند می‌آورد.


گردآوری شده توسط گروه خبری ویکی پی جی به نقل از آبرام

نتیجه گیری

  • با هدف تولید حیوانات فارمی سالم و «طبیعی» از جمله طیور و با هدف آلودگی هرچه کمتر محیط زیست و تغییر اکو سیستم، روش های پرورش و از جمله تغذیه دچار تحول شده و در این رابطه قوانین و استانداردهای متعددی برای کیفیت مواد اولیه و خوراک طیور وضع شده اند.
  • با حذف و محدود شدن استفاده از ترکیبات آنتی بیوتیکی، محرک های رشد آنتی بیوتیکی و سایر ترکیبات شیمیایی و ادامه این روند در آینده، افزودنی های طبیعی جایگزین مواد حذف شده گردیده اند، طوریکه در صنعت طیور بسیاری از کشورها NGPs جایگزین AGPs شده اند.
  • در کشورهایی که تاکنون قانون منع استفاده از این ترکیبات به اجراء در نیامده است، به علت اگاهی بیشتر مصرف کنندگان و فشار افکار عمومی برای تولید فرآورده های فارمی «طبیعی» و حفظ محیط زیست، مصرف اینگونه ترکیبات کاهش و محدود گشته است.
  • با منع و یا محدود شدن استفاده از آنتی بیوتیک ها و ترکیبات شیمیایی، افزودنی های طبیعی و به ویژه دردو دهه اخیر، تولید و در دسترس صنعت طیور قرار گرفته اند که به نام افزودنی های نوپدید نیز نامگذاری شده اند.
  • از میان افزودنی های خوراکی نوپدید، پروبیوتیک ها از مهم ترین و مؤثرترین افزودنی ها بوده که توانسته اند جایگزین مناسبی برای AGPs باشند.
  • خنثی کننده های مایکوتوکسین ها، اسید های آلی و تعدادی از افزودنی های دیگر با منشاء گیاهی نیز توانسته اند در دست یابی به هدف تولید طیور سالم و طبیعی مؤثر باشند.
  • با استفاده از آنزیم ها، بهره وری از خوراک افزایش یافته و امکان آلودگی کمتر محیط زیست نیز عملی گردیده است.
  • با هدف دست یابی به تولید صد در صد «طبیعی» و بدون آنتی بیوتیک طیور، تحقیقات در این باره ادامه داشته و مسلماً افزودنی های خوراکی جدید تری در آینده تولید و در دسترس صنعت طیور قرار خواهد گرفت.
  • با توجه به تعدد و تنوع افزودنی های خوراکی نوپدید، اطلاع رسانی کامل و آموزش دست اندرکاران صنعت طیور در تمام رده ها میتواند کمک شایانی به استفاده بهینه از این فرآورده ها بنماید.

آبیاری مدرن مرغداری